Praat mee
Praat mee

Discussie musea in Gelderland: Het museumpubliek vergrijst .......

Paul Stein 08-02-2021 13 reacties

Stelling:

Het museumpubliek vergrijst. Het is belangrijk om te investeren in het museumpubliek van de toekomst. 

Wat vindt u?

 

(NB Zie ook vorige en volgende item)

13  reacties

Velden met een * zijn verplicht.

We gebruiken CAPTCHA als controlemiddel om spam tegen te houden. Vink de checkbox aan om door te gaan. Mogelijk wordt er gevraagd om bepaalde afbeeldingen te selecteren.
 

Een momentje...
Samuel888 11-02-21 om 16:23

Dit is een probleem die al jaren speelt. Naast ouderen wordt er vooral veel aandacht besteed aan kinderen die door middel van virtuele realisaties en andere handelingen door musea wordt aangetrokken.

De vraag is hoe bindt je de groep 15-35 aan musea. Ik denk dat het antwoord ligt in het verwerken van actualiteiten en lezingen op verschillende vakgebieden en onderwerpen. Deze groep is geïnteresseerd in wetenschap en nieuws en gaat daar graag over in gesprek. Ik ben zelf 27 jaar en ik weet dat dit speelt bij meerdere leeftijdsgenoten.

Wilma Seijbel - Nationaal Orgelmuseum 11-02-21 om 16:37

Is dat echt zo, dat het museumpubliek vergrijst? Is het niet altijd al zo dat museumbezoekers vnl 50plussers zijn? Ik denk eerlijk gezegd dat dat zo is. Ik werk al 35 jaar in musea, en ik weet niet anders dan dat 80% van de bezoekers pensionado's zijn. 

Bij klassieke muziekconcerten in het Concertgebouw of het Residentieorkest zag je 30 jaar geleden ook alleen maar grijze hoofden, als je daar als jonge twintiger tussen zat. Je was vaak met je vrienden de enige onder de 30. Ik weet het nog goed!

De vraag is: is het erg? Ik denk dat wanneer je jong bent, je over het algemeen niet zo ontvankelijk bent voor iets als een museum. Behalve als je een culturele interesse hebt - dan zie je dat mensen er vaak al op jongere leeftijd bij betrokken raken. Maar: het is niet stoer of sexy, veel jonge mensen willen helemaal niet tegenover hun vrienden erkennen dat ze zoiets leuk vinden. Het is iets voor bezadigde mensen.

Bovendien geldt voor veel mensen dat ze een bepaalde periode van hun leven druk zijn met werk, een gezin grootbrengen, etc. En als hun leven in wat rustiger vaarwater terechtkomt, pas dan wil men gaan genieten van kunst en cultuur. Dat zal altijd zo blijven denk ik.

Wel is het denk ik goed om als ouders je kinderen voortdurend mee te nemen naar musea, en ze daarin te helpen over die drempel te komen en er alvast aan te laten proeven. Maar de echte liefde voor zoiets als een museum komt vaak pas met de jaren, met het ouder worden. Als het erin zit, komt het vanzelf.

En je kunt wel allerlei zaken in je museum optuigen voor de jeugd, maar het effect daarvan op je collectie, zien ze de collectie eigenlijk wel, dat vraag ik me af. Zo was ik eens met mijn dochter in de Apenheul toen ze een jaar of 6 was. Een van de mooiste, meest bijzondere apen, zag je aan het einde van de route. 
In een soort activiteitenkamer kon je allerlei spelletjes doen. Zij ging er helemaal in op. Ook was er een filmpje oid over die speciale aap. De échte aap zat op dat moment zo'n 1,5 meter van haar vandaan, achter het glas in zijn hok. Ik wees haar erop, maar ze keek niet op of om: dat spelletje was alles voor haar. Ze weigerde gewoon om opzij te kijken en het echte dier in de ogen te kijken, ook na herhaaldelijk vragen van mij.
Zo gaat het naar mijn overtuiging in musea ook vaak met alle interactieve spelletjes: ze zien het plaatje, maar niet het echte schilderij... 

Dus: fijn als gezinnen met kinderen komen, maar accepteer in zekere zin dat je publiek voornamelijk ouderen zijn. En die zullen er altijd zijn, er komt steeds weer een nieuwe generatie ouderen die voor jouw mooie museum ontvankelijk is.

 

Liesbeth Tonckens 12-02-21 om 9:48

Ik denk dat musea veel meer zijn dan alleen de presentatie en exposities in het gebouw. Zie het museum als een levendige bijenkorf waar van alles gebeurd op veel verschillende manieren. de exposities zijn maar één van de onderdelen, het onderwijs ontvangen, het geven van lezingen, workshops, samen met de lokale ondernemers winkeletalages meer betekenis geven, met een reminiscentiekist naar het verzorgingshuis en op de camping een activiteit organiseren in samenwerking met een kok of een fitnesscoach.

Als musea breder gaan denken over hun eigen rol en functie in de maatschappij zal je als organisatie ook meer mensen van verschillende leeftijdsgroepen bereiken. Dat is de meerwaarde die musea kunnen bieden, verdieping, inspiratie en verwondering over het verleden in relatie tot de actualiteit. 

Er gebeurt al enorm veel op dat vlak, alleen worden die actitiveiten niet altijd gezien, omdat de musea traditoineel worden afgerekend op het aantal mensen dat langs de kassa komt, (en dat zijn inderdaad de 50+ers)  dat is echt een gemiste kans. dit vraagt om een andere maneir van denken zowel bij de museumbesturen als bij de gemeente en subsidieversterkkers / fondsen. 

Germa Greving 12-02-21 om 12:20

Musea hebben vaak een educatieve opdracht, die ze met veel plezier vervullen. Educatie is belangrijk voor het bestaansrecht van musea. Investeren in jongere doelgroepen hangt dus samen met het voortbestaan en de relevantie van een museum in een stad of dorp.

Kinderen komen op de basisschool vaak al in contact met het lokale museum. In feite zou dit de norm moeten zijn, het startpunt van je culturele opvoeding ligt in de plaats waar je opgroeit. Door een bezoek aan het lokale museum leer je jezelf beter kennen: in wat voor omgeving groei ik op? Wat is het verhaal van deze streek/deze stad/dit dorp? Wat betekent dit voor mij als persoon? Wie hebben er voor mij hier geleefd en wat kan ik van hen leren?

Door maatschappelijke stages komen kinderen tijdens hun middelbare schoollooptijd opnieuw in het museum, maar dan in de actieve vorm: ze zien wat er nodig is om een museum draaiend en relevant te houden en participeren daarin. De bagage die ze op die manier meekrijgen, betaalt zich ook uit wanneer deze kinderen uitgroeien tot (jong)volwassenen.

Om deze doelgroep aan te kunnen blijven spreken, moet je als museum wel je actualiteitswaarde behouden. Je moet mee kunnen veranderen met lesmethodes, vakinhoudelijke ontwikkelingen en accentverschuivingen; je moet je aanbod continue blijven afstemmen op de doelgroep en op hun wensen en behoeftes.

Het is niet vanzelfsprekend dat musea de professionaliteit in huis hebben om dit te realiseren, terwijl dit juist zo belangrijk is. Ieder museum zou een educatiemedewerker in dienst moeten kunnen nemen om de kwaliteit van het aanbod voor de jongere doelgroep op peil te houden. Bovendien stimuleert het musea zelf ook om innovatief te blijven en bewust te blijven van de relevantie van het ontwikkelen van aanbod voor deze doelgroep.

Omdat het hier om structurele kosten gaat, vraagt dit om een behoorlijke investering. Het zou constructief zijn wanneer de provincie Gelderland gemeentes stimuleert om musea structureel te ondersteunen in hun educatieve taak. Ik wil zelfs nog een stap verder gaan: wanneer je er door die investering vanuit kan gaan dat de kwaliteit van het educatieaanbod van musea goed is (want: professioneel) verplicht lokale basisscholen dan ook om hun leerlingen het museum ten minste één keer per schoolcarrière te laten bezoeken. Op die manier betaalt de investering zich ook gelijk uit voor de inwoners van je eigen provincie.

Patrick Reeuwijk 12-02-21 om 12:50

Ik ga mee met Wilma en Liesbeth; de vergrijzing biedt kansen, meer bezoekers die tijd én geld hebben om naar musea te gaan. En het geeft uitdagingen in bijvoorbeeld vrijwilligersmanagement; hoe zorg je dat je vrijwilligersclub goed bezet blijft en dat je jongeren ook als vrijwilliger vindt en bindt.

Het museumpubliek van de toekomst, daar moet je altijd in blijven investeren. Blijf allert op wie je doelgroepen zijn, hoe je deze kan benaderen/interesseren. En blijf zoeken naar nieuwe doelgroepen. Zoek verbinding met de maatschappij / de gemeenschap bij jou in de buurt. Als museum zullen we actiever een bijdrage moeten gaan leveren aan actuele discussies, musea kunnen met tentoonstellingen hier op inspelen. Dan zijn jongere doelgroepen ook beter benaderbaar. Hoop ik.

Musea kunnen zeker nog winst behalen door de social media beter te begrijpen en in te zetten.

Marc van Hasselt 13-02-21 om 13:31

Dit heeft te maken met wat mensen verwachten van een museum of erfgoed instelling. De meeste jongeren verwachten van een museum dat het eigenlijk een beetje saai is (of in ieder geval rustig). Dat is de laatste jaren wel veranderd en geldt niet voor alle jongeren of alle musea. Maar toch, als je de gemiddelde scholier of student die geen (kunst)geschiedenis studeert, vraagt wat zij van een museum vinden, zal het woord 'saai' toch regelmatig vallen.

De stelling is ook relatief sturend: het museumpubliek van de toekomst kan namelijk net zo goed vergrijst zijn. De implicatie is dat musea op zoek moeten naar een nieuwe, jongere doelgroep. Dit gebeurt natuurlijk al, er zijn goede lessen te leren uit het succes van de Museumnacht. Ik denk dat die les alleen nog nauwelijks toegepast wordt: musea zijn gek genoeg bijna allemaal open van 9:00 tot 17:00, wanneer mensen aan het werk zijn of op school zitten. In het weekend moeten ze concurreren met andere uitjes, want de vrije tijd is beperkt. Is er iets te zeggen over de positionering van musea? Moeten ze meer open in de avonduren, als de jongeren iets willen en kunnen ondernemen? Is er een business model te bedenken waarbij de (veel hogere) kosten hiervan opwegen tegen de baten? Kunnen gemeente, provincie en/of rijk hier een rol in spelen?

Ik moet eigenlijk altijd denken aan een project dat we met een Amsterdamse school hebben gedaan in samenwerking met het RMO te Leiden. Ik gaf een presentatie aan een brugklas, over hoe Novitas musea probeert te gamifyen, waarbij we hen uitdaagden om zelf een manier te bedenken om het museum spannender te maken. Je merkte dat ze helemaal geen zin hadden in een museum, maar op het moment dat ze doorkregen dat we een beroep gingen doen op hun creativiteit en hun ideeën werden ze enthousiast. Het museum werd geen speeltuin - het verhaal dat verteld wordt is superbelangrijk - maar het werd wel een speelse omgeving. En we leren gewoon veel makkelijker als we mogen spelen.

Erg inspirerend, niet alleen omdat een meisje van 12 tijdens die workshop, in één vraag onze bedrijfsfilosofie samen wist te vatten: "Maar als ik het goed begrijp, maken jullie saaie dingen, leuk?" 

Smedekinck 16-02-21 om 9:30

Ons museum heeft een uitgebreid educatief programma. Het aanbieden van educatieve programma's kan publieksverhogend werken. De schooljeugd komt naar het museum en krijgt de leerstof op een interactieve manier waardoor het beter blijft hangen en thuis word erover gepraat en dit kan een reden zijn om het museum met het hele gezin te gaan bezoeken. Helaas hebben veel scholen de weg naar deze programma's nog niet gevonden.

Wilma Willems, museum Tweestromenland 16-02-21 om 14:49

Het museum publiek bestaat al heel erg lang uit vitale ouderen. De vraag is hoe erg dat is immers deze groep is groot en blijft groot en dus interessant voor musea,  zij hebben interesse, tijd en geld.

Wanneer  het je lukt om een groep jongeren aan je museum te binden en je biedt hen de ruimte om hun ideeën te realiseren heeft dat zeker  een positief effect. Op dit moment  werkt  ‘onze jongerenraad’, met steun van Erfgoed Gelderland, aan een project . Ons hele bestuur is onder de indruk van hun plan!  Dit wordt vast een succesvolle toevoeging aan ons aanbod.  En als zij eenmaal  de smaak te pakken hebben….       Dergelijke initiatieven vanuit Erfgoed Gelderland  zijn heel  stimulerend. Wel gaat er een moeilijke stap aan vooraf namelijk een groep enthousiaste jongeren kunnen boeien en binden. 

Daarnaast  besteden we veel aandacht aan educatieprogramma ’s die interessant zijn voor de scholen. 

Jeanine Perryck, GLK 18-02-21 om 21:05

Deze stelling is te ongenuanceerd. Het museumpubliek omvat gelukkig alle leeftijdscategorieën, ook al zijn de hogere leeftijden in de meerderheid. Het ‘publiek van de toekomst’ is net zo veelzijdig. Door bij het museale aanbod en toegankelijkheid rekening te houden met verschillende doelgroepen (van Kidsproof, escaperoom tot museumkrukjes) kan een museum wel degelijk nu jongeren gastvrij ontvangen, die later met hun kinderen en vervolgens vergrijsd (wat men toch iedereen toe wenst) terugkomen.   

Anoniem 19-02-21 om 13:16

Als we musea blijven beschouwen als gesloten bolwerken waar men relatief passief een collectie kan gaan bekijken, dan zal het lastig blijven een jonger publiek te boeien. Maar als we musea zien als schatkisten vol verhalen, avonturen en ontdekkingen, die de moeite waard zijn om ook naar buiten te brengen, dan ontstaan er nieuwe kansen voor musea. Als erfgoedorganisatie met zowel een erfgoedhuis als een festival proberen wij die verbinding nu te slaan. Het zou goed zijn als dit in een breder samenwerkingsverband ondersteund wordt, door bijvoorbeeld de samenwerking met musea en monumenten te gaan intensiveren met steun van de provincie.

Gebroeders van Lymborch Huis 19-02-21 om 13:21

De samenleving vergrijst, dus het museumpubliek ook. Dat ter nuancering.

Als we musea blijven zien als gesloten bolwerken waar men relatief passief een collectie komt bekijken, dan zal dat weinig aantrekkelijk zijn voor jongeren. Maar als we musea beschouwen als schatkisten vol verhalen, avonturen en inzichten, die een aantrekkingskracht hebben tot ver buiten de museummuren dan liggen er volop kansen om innovatie te bewerkstelligen. Vertaal die verhalen, avonturen, inzichten naar meer dan wat er binnen de museummuren gebeurt, zoek het jonge publiek op. Als organisatie met zowel een erfgoedhuis als een festival hebben wij daar goede ervaringen mee. Deze tweeledigheid in de organisatie stuit nu te vaak op grenzen ingegeven door subsidiekaders.

Paul Stein 23-02-21 om 15:14

Bedankt voor jullie bijdragen. De komende maand zullen er met een beperkt aantal musea nog verdiepende gesprekken worden georganiseerd. Met de resultaten daarvan en met jullie bovenstaande reacties gaan we aan de slag om het museumbeleid van de provincie Gelderland verder aan te scherpen. We verwachten nog vóór de zomer de resultaten daarvan bekend te kunnen maken. Onder andere op dit platform. (NB: Reacties op de stellingen zijn ook na vandaag nog welkom, we kunnen helaas niet garanderen dat deze nog worden meegewogen.)

Hedwig Saam, Museum Het Valkhof 24-02-21 om 9:27

Zeer belangrijk om nieuwe publieksgroepen bij het museum te betrekken. Dit is 1 van de redenen waarom wij samen met Museum Arnhem een vierjarig programma hebben ontwikkeld dat geheel in het teken staat van het vernieuwen van ons publiek en ook 1 van de achterliggende redenen waarom wij een convenant met de Radboud Universiteit hebben gesloten. De studenten van nu, zijn het publiek van de toekomst. Maar daarnaast werken wij ook met maatschappelijke organisaties in de stad samen, om dezelfde reden; in contact komen met nieuwe, diversere publieksgroepen. 

Cookie-instellingen